Lucas van Woerkum en Antony Hermus over Symphonic Cinema

Wat gaan we in LOSS zien, Lucas?

‘LOSS is het derde deel van een trilogie over de dood. In The Isle of the Dead, op Rachmaninovs Dodeneiland, staat de doodsangst centraal en The Echo of Being, met muziek van Mahler, gaat over het proces van overlijden. Na die twee films wilde ik nog per se een film maken waarin ik het aandurf om te interpreteren wat er ná de dood gebeurt. Daar heb ik zelf lang over nagedacht, maar het concept van de film is eigenlijk gebaseerd op het gedachtengoed van Mahler, die zegt dat iemand die overleden is, óók een afscheid heeft van de wereld. Je hebt natuurlijk de pijn bij de mensen die achterblijven, maar er is ook pijn bij degene die de aarde verlaat. Die twee rouwprocessen vormen de kern van LOSS. In LOSS wordt een rouwproces vanuit twee perspectieven op een troostende, bijna zalvende manier in beeld gebracht.’ 

Hij vervolgt bevlogen: ‘De filosoof en natuurwetenschapper Gustav Fechner, die Mahler enorm beïnvloed heeft, zegt dat er drie stadia zijn van leven: het eerste stadium is slapen, voordat je geboren wordt. Daarna komt het aardse bestaan, waarin we afwisselend waken en slapen, en in het laatste stadium is er het eeuwig waken, na de dood. Die richting voel je ook in de film. De metafoor die ik voor die stadia gebruik is dans. Nadat je geboren wordt moet je eerst leren lopen. Het leren dansen is de stap naar die nieuwe realiteit die zich na het aardse leven afspeelt. Je ziet in de film dat Emma Thompson beetje bij beetje leert in dat nieuwe jasje van die dans te komen en aan het eind neemt ze de dansers - haar zielengroep - mee in die nieuwe staat van zijn. Haar zielengroep (de Arts Umbrella Dance Company uit Vancouver) begeleidt het stervensproces, maakt de transitie zachter.’

Als hij over Emma Thompson praat, gaat Lucas stralen. Hij heeft het werken met haar als zeer bijzonder ervaren. ‘Dit was de eerste stille rol van Emma, dat was voor haar ook nieuw. Ik heb eerder met haar man Greg Wise gewerkt, een geweldige acteur. Ik kwam bij hem via zijn boek Not that kind of love, over de dood van zijn zus en de rouw daarover. De thematiek van dat boek sloot naadloos aan bij de film die ik wilde maken (The Echo of Being) en dat zag hij gelukkig ook. Via Greg zijn we uiteindelijk bij Emma gekomen. Ze is natuurlijk een fenomenaal actrice.'

Waarom is het belangrijk dat deze film met livemuziek uitgevoerd wordt? 
Lucas: ‘De kracht van Symphonic Cinema komt juist bij dit soort complexe onderwerpen tot zijn recht. Het publiek moet in een bepaalde staat komen. Dat lukt niet met popcorn in een bioscoop. In een concertzaal wordt het een collectieve ervaring en ga je de boodschap van de muziek beter voelen door de beelden van de film. De film is vanuit de muziek gedacht en geeft op gezette momenten ook echt ruimte aan de muziek. Er zitten abstracte momenten in, waarmee ik het publiek weer terug naar de muziek wil leiden.’

Antony beaamt geestdriftig: ‘Wat ik fascinerend vind aan Symphonic Cinema is dat de muziek en de film elkaar versterken, ruimte geven en ondersteunen. Het is een andere ervaring dan een concert, maar het beeld overheerst niet. Het is echt één plus één is drie, hoe cliché dat ook klinkt. Eigenlijk is het net als bij muziektheater en opera. Daar kun je je ook afvragen of dat wat op het toneel gebeurt leidend is, of dat de muziek leidend is. Terwijl het alleen maar goed kan werken als het een geheel wordt. En dat is bij Symphonic Cinema, in tegenstelling tot veel andere film/muziekconcepten, uitermate sterk.’

Bekijk de trailer:

Tekst: Alexander Klapwijk