De artistieke samenwerking van pionier Nikolaus Harnoncourt met het Chamber Orchestra of Europe
- Klassiek
- De artistieke samenwerking van pionier Nikolaus Harnoncourt met het Chamber Orchestra of Europe
Elke week selecteert Podium legendarische Gouden Opnamen die je gehoord móet hebben. Centraal staan grote maestro's, absolute topmusici en cd's die gelden als referentiemateriaal. Van opnames uit lang vervlogen tijden tot de muziek van nu. Op 5 maart was het 10 jaar geleden dat dirigent Nikolaus Harnoncourt overleed. Ter herinnering aan hem, heeft het label Warner Classics een box uitgebracht met maar liefs 28 cd’s en een DVD. Het gaat om de opnamen die Harnoncourt maakte met het Chamber Orchestra of Europe. Deze week laten wij de hoogtepunten uit die box horen in Podium.
Wie: Nikolaus Harnoncourt (voluit: Johann Nikolaus Graf de la Fontaine und d'Harnoncourt-Unverzagt), geboren 6 december 1929 (Berlijn) en overleden 5 maart 2016 (Sankt Georgen im Attergau)
Wat: begon zijn loopbaan als cellist, maar koos al snel voor een carrière als dirigent
Waar: Werd geboren in Berlijn, woonde in Oostenrijk en dirigeerde bij allerlei orkesten in binnen- en buitenland.
Weetje: In 1953 richtte Harnoncourt samen met zijn vrouw het orkest Concentus Musicus Wien op. Met dat orkest experimenteerde hij met de authentieke uitvoeringspraktijk. Hij bleef ook de moderne symfonieorkesten dirigeren, zoals het Concertgebouworkest en het Chamber Orchestra of Europe. Bij deze orkesten maakte hij gebruik van de inzichten die hij op had gedaan bij zijn eigen historisch geïnformeerde orkest.
Maandag 23 maart
Felix Mendelssohn-Bartholdy
Symfonie nr.4, op.90 in A gr.t., “Italienische” – deel I, “Allegro vivace”
Chamber Orchestra of Europe o.l.v. Nikolaus Harnoncourt
Teldec / 9031-72308-2
Opnamejaar: 1991
Nikolaus Harnoncourt hanteerde een andere aanpak. Het orkest en publiek moesten alles vergeten wat ze bij alle andere dirigenten hadden gehoord of gespeeld. Het orkest moest beginnen met een schone lei - alsof zij een nieuw stuk speelden.
Bij elk werk had hij een eigen interpretatie, waarbij hij soms op zoek ging naar een rauwe klank. De zonnige melodie waarmee de Italiaanse symfonie van Mendelssohn opent, straalt. Het orkest speelt inderdaad alsof ze het werk voor het eerst spelen - het enthousiasme van een “nieuw stuk” is duidelijk te horen.
Dinsdag 24 maart
Ludwig van Beethoven
Fidelio, op.72 – Akte II – duet, “O namenlose Freude”
Charlotte Margiono [Leonore - sopraan] & Peter Seiffert [Florestan - tenor]
Chamber Orchestra of Europe o.l.v. Nikolaus Harnoncourt
Teldec / 4509-94560-2
Opnamejaar: 1994
Fidelio is de enige opera van Beethoven. Hij was met het schrijven van de Ouverture langer bezig dan Rossini en Donizetti aan complete opera’s. Beethoven schreef dan ook vier ouvertures voor zijn enige opera. Oorspronkelijk heette de opera Leonore, en er zijn 3 Ouvertures die die titel dragen. We beginnen met één van de Ouverture Leonore nr.3.
Beethoven koos voor zijn enige opera een onderwerp waarin hij zich kon vinden. “Ik heb een tekst nodig die mij inspireert, iets ethisch, verheffends,” zei hij. Hij koos voor een Frans libretto dat paste bij zijn idealen en bij de tijdgeest: Léonore, ou l’am our conjugal. Het verhaal van een vrouw die zich als man verkleedt om haar echtgenoot te bevrijden. Het kostte Beethoven twee jaar voor hij het voltooide. De première vond in 1805 plaats onder rampzalige omstandigheden. Vanwege de oorlog met Napoleon had de adel en gegoede burgerij de stad Wenen verlaten. Daarom waren vrijkaarten uitgedeeld aan passerende Franse soldaten. Na een paar voorstellingen werd de opera geannuleerd. En ook later dat jaar kwam de opera niet meer tot klinken. Beethoven bleef geloven in zijn opera en reviseerde het werk volledig.
De opname van het Chamber Orchestra of Europe met Harnoncourt heeft een prachtige cast: de gevangengenomen Florestan wordt gezongen door Peter Seiffert en de dappere Leonore die zich als Fidelio (een man dus) verkleedt wordt gezongen door Charlotte Margiono. In dit duet klinkt het geluk van hun liefde door. Leonore heeft haar man eindelijk in de kerkers gevonden en sluit hem in haar armen.
.png?height=170&width=170&aspect_ratio=600%3A601)
