Joodse componisten, rivalen en vrouwen: welke Nederlandse componisten wisten de oorlog uit?

Vergeten muziek moet weer een podium krijgen: daar zet de Leo Smit Stichting zich voor in. Muziekwetenschapper Carine Alders onderzocht voor de stichting tientallen Nederlandse componisten die de geschiedenisboeken nauwelijks gehaald hebben. Ze ontdekte hoe de manier van geschiedschrijven ervoor kan zorgen dat sommige mensen vergeten worden. 

Nederlandse componisten die in het buitenland werkten, zoals de joodse Dolf Waterman, werden niet besproken in de krant. Net als muziek die voor radio-orkesten of hoorspelen werd gecomponeerd, of composities die muziekdocenten als Philip Vlessing maakten. En daarnaast waren er de joodse componisten wiens muziek niet meer mocht worden uitgevoerd in de oorlog en die na de bevrijding geen aandacht meer kregen.

Hoe zit dat met de kwaliteit van deze muziek. Hebben sommige componisten terecht geen geschiedenis geschreven? "Dat weet je pas als de muziek een klinkend bestaan heeft", zegt Alders. "De muziekgeschiedenis bestaat niet alleen uit geslaagde muziek. Sommige muziek slaat niet aan, maar inspireert wel anderen. Dat zie je niet als je alleen maar naar de noten kijkt. Een taart proef je ook niet door alleen het recept te lezen." 

Ze wijst op een stuk van Julius Hijman, een componist die voornamelijk buiten Nederland werkte en daarom nauwelijks in de geschiedenisboeken terecht kwam. "Zijn muziek lag al langer bij de Leo Smit Stichting maar was nooit uitgevoerd. Toen bleek zijn saxofoonsonatine toch goede muziek te zijn als het goed gestudeerd wordt. De Leo Smit Stichting gaat het nu uitgeven en dan kan het een eigen leven krijgen.