Muziek tot Leven - Verhalen van musici in de oorlog

Tal van Nederlandse musici en componisten zijn in de Tweede Wereldoorlog vervolgd en soms vermoord. Hun namen werden vergeten, hun muziek werd nadien nog maar zelden uitgevoerd; de oorlog sloeg niet alleen een gat in vele levens, maar ook in de Nederlandse muziekgeschiedenis.

De podcastserie Muziek tot Leven, verhalen van musici in de oorlog laat daarom hun namen en hun muziek klinken, met de levensverhalen van bijvoorbeeld Leo Smit, Henriëtte Bosmans, Frieda Belinfante, Marius Flothuis, Rosa Spier, Theo Olof, Sam Swaap en anderen.

In twee nieuwe afleveringen (seizoen 4) legt Margriet Vroomans nu het verhaal vast van de Joodse cellist en componist Paul Hermann, onder de titel ‘Ik ben de ziel van de muziek’.

Zijn dochter Corrie Hermann (93) vertelt over het familieleven, de passie voor de cello van haar vader en de latere zoektocht naar zijn unieke instrument. Ze leest het briefje voor dat haar vader uit de trein gooide toen hij in mei 1944 werd gedeporteerd.

Paul Hermann werd in 1902 in Boedapest geboren; hij kreeg les van Zoltan Kodaly en Bela Bartok en trad met zijn vriend violist Zoltan Szekely op in concertzalen in Parijs, Berlijn en Londen.

Paul Hermann kreeg in 1928 een Gagliano cello uit 1730 in bruikleen met een bijzondere inscriptie: ‘Ego sum anima musicae’, Ik ben de ziel van de muziek. Paul Hermann raakte verknocht aan het instrument, componeerde er voor en nam hem overal mee naar toe. Hij trouwde met een Nederlandse vrouw en kreeg met haar een dochter, Corrie. Nadat zijn vrouw na een zwemongeval overleed bleef Corrie bij de familie in Nederland, Paul Hermann vervolgde zijn carrière in Europa. Tijdens de oorlog woonde hij in Toulouse, waar hij in april 1944 tijdens een straatrazzia werd opgepakt en gedeporteerd. Hij gooide een briefje uit de trein waarin hij vroeg zijn instrument te redden. De cello werd gered, en na de oorlog verkocht. Lange tijd bleef de cello uit zicht, tot een Britse celliste ruim zeventig jaar later naar het instrument op zoek ging.

Margriet Vroomans maakte deze podcast in samenwerking met Carine Alders (research en muziekadvies) en Jesse Borkens (techniek).

De podcast kwam tot stand dankzij samenwerking met Entree, de jongerenclub van het Kon.Concertgebouw en Kon. Concertgebouworkest, met hulp van het Concertgebouwfonds en het Mondriaanfonds.

De eerdere afleveringen van de podcast zijn tot stand gekomen in samenwerking met de Leo Smit Stichting, die kennis verzamelt en verspreidt over componisten die in de Tweede Wereldoorlog werden vervolgd.