Concert

'Radiomusik': Schatgraven met Werner Herbers (1940 – 2023)

foto: Ebony Band

Concerten
'Radiomusik': Schatgraven met Werner Herbers (1940 – 2023)

We zetten de klok honderd jaar terug. Waan je in het Berlijn van de jaren twintig met de Ebony Band. Na de Eerste Wereldoorlog zoeken schrijvers, dichters, kunstenaars en muzikanten elkaar nieuwsgierig op, zoekend naar nieuwe grenzen én hun positie in de nieuwe wereldorde na de Grote Oorlog. Romantiek heeft afgedaan en de musici lonken naar Amerikaanse jazz en het Dada-absurdisme. Muziek krijgt nu een boodschap mee en wordt politiek. Als dan ook het nieuwe medium radio wordt ontdekt, duikt een aantal componisten er bovenop. Werner Herbers herontdekt hun muziek in dit concert uit 1992.

Ebony band o.l.v. Werner Herbers

Serenade für Rundfunk

Jerzy Fitelberg

Uitvoerenden: Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band

Wiegenlied, "Ukolébavka"

Erwin Schulhoff

Uitvoerenden: Franciska Dukel (mezzosopraan), Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band

De bedelaar, "Zebrák"

Erwin Schulhoff

Uitvoerenden: Franciska Dukel (mezzosopraan), Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band

Sonate voor saxofoon en piano, "Hot-sonata" - compleet

Erwin Schulhoff

Uitvoerenden: Leo van Oostrom (altsaxofoon), Gerard Bouwhuis (piano)

Suite voor orkest nr.1, op.23, "Orchester-Suite für Rundfunk" - Deel II + Deel III, "Unterhaltungsmusik nr.1 + nr.2"

Hanns Eisler

Uitvoerenden: Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band

Leben in dieser Zeit (hoorspel) - nr.15, "Das Chanson für Hochwohlgeborene" + nr.11, "Der Gesang vom verlorenen Sohn" + nr.5, "Die möbilierte Moral" (Arr.)

Edmund Nick

Uitvoerenden: Werner Herbers (Arrangeur), Franciska Dukel (mezzosopraan), Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band

Sonatine voor piano, "Sonatina für Radio"

George Antheil

Uitvoerenden: Gerard Bouwhuis (piano), Ebony Band

Tempo der Zeit, op.16

Hans Eisler

Uitvoerenden: Franciska Dukel (mezzosopraan), Mario Veldpape (bariton), Roland Krämer (spraak), Werner Herbers (Dirigent), Groot Omroepkoor, Ebony Band

Opnamedatum

dinsdag 24 november 1992

Omroep

NCRV

Componisten

George Antheil, Erwin Schulhoff, Hanns Eisler, Hans Eisler, Jerzy Fitelberg, Edmund Nick

Uitvoerenden

Leo van Oostrom (altsaxofoon), Gerard Bouwhuis (piano), Franciska Dukel (mezzosopraan), Mario Veldpape (bariton), Roland Krämer (spraak), Werner Herbers (Dirigent), Ebony Band, Groot Omroepkoor

Tijdperken

Vroeg twintigste eeuw, Midden/laat twintigste eeuw

Locatie

Concertgebouw, kleine zaal, Amsterdam

De 50 mooiste concerten uit 50 jaar NPO Klassiek

Schatkamer vol concerten

We vieren feest, want NPO Klassiek bestaat 50 jaar. In al die jaren hebben we onze schatkamer lekker gevuld, met maar liefst 6.000 concertopnames en 35.000 werken. Ondoenlijk om alles terug te luisteren, dus daarom halen we het hele jaar iedere week een prachtige parel voor je uit ons archief.

Spiegel van het Nederlandse muziekleven

Er waren in die vijftig jaar premières, debuten, relletjes, uitverkochte zalen, lovende kritieken en af en toe boe-geroep. Honderden carrières begonnen met een radio-debuut. Ook werd er voor onze microfoons afscheid genomen van grote solisten, dirigenten en orkesten. Met deze selectie van de 50 mooiste concerten bieden we je een prachtig overzicht van het Nederlandse muziekkleven van 1975 tot aan nu. Genieten dus van al het moois dat klassieke muziek te bieden heeft.

Hoboïst, dirigent en oprichter van de Ebony Band Werner Herbers (1940-2023)

foto: Channel Classics

Werner Herbers en de Ebony Band

Het avontuurlijke ensemble de Ebony Band maakt zich sterk voor onbekend repertoire uit het begin van de twintigste eeuw. Het orkest werd in 1990 opgericht door hoboïst Werner Herbers, die overleed in juni 2023. Hij zei over het zoeken naar onbekende schatten uit het interbellum: "Het is de muziek die mij het meeste aanspreekt. Achterliggende reden is dat mijn vader, van Duitse afkomst, voor de nazi's heeft moeten vluchten." Herbers zorgde ervoor dat veel onbekende muziekschatten boven water kwamen. "Het is onvoorstelbaar hoeveel juweeltjes er in de schaduw van de hoge bomen staan," zei hij. Werners was jarenlang solohoboïst van het Koninklijk Concertgebouworkest. De Ebony Band bestaat uit een vaste kern van musici die ook in het Concertgebouworkest spelen.

Ebony Band

foto: Ebony Band

Radiomusik, de opkomst van de Berlijnse radio

In dit concert hoor je verschillende werken die speciaal voor de radio werden geschreven, een totaal nieuw medium in de jaren twintig van de twintigste eeuw. Op 29 oktober 1923 vond de eerste officiële radio-uitzending plaats vanuit het gebouw van de platenfirma 'VOX' aan de Potsdamer Strasse in Berlijn. Om klokslag acht uur 's avonds, meldde zich de omroeper van de 'Sendestelle Berlin' met de 'Funkstunde'. Naar schatting waren er op dat moment zo'n 200 luisteraars - radio's waren nog een zeldzaamheid. Dat zou spoedig veranderen: een jaar later waren er al ongeveer 100.000 luisteraars en in 1931 bezat 48% van alle Berlijnse huishoudens een toestel. Meer dan in andere landen, besteedde de Duitse radio aandacht aan cultuur: vanaf 1924 werden in anderhalf jaar 32 volledige opera's uitgezonden (voorzien van inleidingen en commentaar) en meer dan 150 kamermuziekuitvoeringen.

Live tot de grammafoonplaat

De uitzendingen waren 'live', totdat - eind jaren twintig - ook grammofoonplaten werden gedraaid. Deze snelgroeiende branche had in 1930 al een jaaromzet van 30 miljoen verkochte exemplaren bereikt. Ook moderne cultuuruitingen kwamen aan bod in de vorm van speciale uitzendingen ('Stunde der Lebenden') en opdrachten aan talloze hedendaagse componisten. Ook de proza- en poëzieschrijvers werden gestimuleerd: in 1929 schreef de 'Reichsrundfunk' een hoorspelprijsvraag uit waarop 1127 inzendingen binnenkwamen.

Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.