De Ochtend
KRO-NCRV

Van Vivaldi tot Thomas Mann: Venetië inspireert al eeuwen kunstenaars

foto: Pixabay

Componisten, schrijvers, balletvernieuwers... al eeuwen verliezen kunstenaars hun hart aan Venetië. Denk aan Igor Stravinsky, Sergej Diaghilev en Thomas Mann. In zijn nieuwe boek De Laatste Gondel volgt schrijver Jan Brokken hun sporen door de stad. Zelf viel hij uiteindelijk ook voor de stad. "Het is eigenlijk moeilijk om niet verliefd te worden op Venetië", zegt hij bij De Ochtend.

Jan Brokken schreef 'De laatste Gondel'

Die liefde ontstond niet meteen. Brokken bezocht de stad voor het eerst toen hij twintig was, maar pas tien jaar later sloeg de vonk echt over. Hij bleef toen meteen een maand. Volgens Brokken schuilt de aantrekkingskracht onder meer in de geschiedenis die overal aanwezig is. Kunstenaars komen er telkens terecht bij verhalen van voorgangers. Zo bracht Richard Wagner de laatste maanden van zijn leven in Venetië door. Franz Liszt was er rond zijn overlijden en schreef vervolgens het beroemde pianostuk La lugubre gondola.

Om deze inhoud te tonen moet je toestemming geven voor social media cookies.

Muziek zit volgens Brokken diep in de stad verweven. Dat begon al op het water. Gondeliers vormden ooit het openbaar vervoer van Venetië en zongen tijdens het varen. Die liederen inspireerden later componisten als Beethoven en Liszt. Ook Claudio Monteverdi speelde daarin een belangrijke rol. Hij was dertig jaar kapelmeester van de San Marco en bouwde er een groot professioneel muziekgezelschap op. Musici uit Venetië werden vervolgens door heel Europa gevraagd.

Nieuwe generaties

Daarna bleven nieuwe generaties componisten naar de stad trekken. Antonio Vivaldi maakte er naam en eeuwen later kreeg Stravinsky er "opdracht na opdracht", vertelt Brokken. Maar Venetië inspireerde niet alleen musici. Ook schrijvers als Thomas Mann en Joseph Brodsky en balletvernieuwer Sergej Diaghilev raakten verknocht aan de stad. Water, kunst, geschiedenis, schoonheid en zelfs de dood lopen er voortdurend door elkaar. De stapeling van verhalen maakt dat kunstenaars er steeds opnieuw materiaal vinden.

Brokken zelf blijft er voor terugkomen. Zijn liefde voor Venetië leverde nu De Laatste Gondel op. En ook de Italianen lijken inmiddels voor Brokken gevallen: het boek wordt in het Italiaans vertaald. "Sinds ik een verhaal over Morandi heb geschreven, zijn ze er dol op", zegt hij lachend.

De Ochtend

Heerlijk je dag starten met klassieke muziek, terwijl je op de hoogte gehouden wordt van het nieuws. Het kan bij De Ochtend. Luister iedere dag van 7.00 uur tot 9.00.
Presentatie: Andrea van Pol en Hans Smit.

Advertentie via ster.nl
Advertentie via ster.nl