Doorspelen tot het niet meer gaat - de FNV presenteert onderzoek onder orkestmusici
- Klassiek
- Doorspelen tot het niet meer gaat - de FNV presenteert onderzoek onder orkestmusici
Slechts 20 procent van de Nederlandse orkestmusici denkt door te kunnen spelen tot hun pensioen. En ruim 90 procent beschouwt het spelen in een orkest als zwaar werk. Dat blijkt uit onderzoek dat de FNV deed onder Nederlandse orkestmusici. In de enquête spreken professionele orkestmusici zich anoniem uit over de vele blessures en lichamelijke klachten zoals gehoorschade. Over de hoge werk- en prestatiedruk. En over de moeite die ze hebben om het hoge niveau vast te houden op latere leeftijd. Want wat doe je als je een blessure krijgt en je tegelijkertijd uren per dag moet studeren om bij te blijven?
Nederland vergrijst en moet steeds langer doorwerken. De AOW-leeftijd is van 65 opgeschoven naar 67, en blijft stijgen. Maar kan je in elk beroep wel zo lang doorwerken? En voor welke zware beroepen zou je een uitzondering kunnen maken, waardoor je eerder met pensioen kunt? Zwaar werk.. We associëren ’t misschien met fysiek werk in de bouw, of in de zorg, maar hoe ervaren Nederlandse orkestmusici hun werklast? De vakbond FNV deed er onderzoek naar, onder de Nederlandse concertmusici, en kwam deze week met de opmerkelijke onderzoeksresultaten.
Iemand die begaan is met het onderwerp is schrijver én altviolist in het Radio Filharmonisch orkest Ewa Maria Wagner. Zij schreef eerder voor NRC over dit onderwerp: “De professionele musicus speelt door tot het echt niet meer kan”, luidde de titel van dat artikel. Hans Haffmans spreekt met haar in NTR Podium over de onderzoeksresultaten van vakbond FNV.
Hans Haffmans in gesprek met schrijver en altviolist Ewa Maria Wagner
Het onderzoek
De uitkomsten van het onderzoek naar zwaar werk onder orkestmusici zijn hier te lezen. De zwaarste onderdelen van het werk zijn volgens musici de onregelmatige werktijden (97 procent), de hoge geluidsbelasting (93 procent) en de fysieke belasting door langdurig zitten, staan en repetitieve bewegingen (89 procent). Ook mentale druk en prestatiedruk spelen een grote rol. Opvallend is dat jongere musici pessimistischer zijn over hun toekomst in het vak dan 50-plussers.
De werkgever
Werkgevers onderschrijven de bevindingen en hebben samen met de bonden inmiddels een vooraanmelding voor een Regeling Vervroegd Uittreden (RVU) gedaan. Onderzoeksinstituut TNO reageerde positief en ziet voldoende basis om functies in de sector als zwaar werk aan te merken — een belangrijke stap richting een mogelijke regeling.
Hoe nu verder?
De komende maanden wordt er gewerkt aan het uitwerken van een concrete en haalbare RVU-regeling. Tegelijkertijd benadrukt FNV dat aanvullende maatregelen nodig blijven om musici duurzaam inzetbaar te houden. In het derde kwartaal start een nieuw onderzoek ter voorbereiding op de cao-onderhandelingen voor 2027; de huidige cao loopt eind 2026 af. Tegelijkertijd benadrukt FNV dat aanvullende maatregelen nodig blijven om musici duurzaam inzetbaar te houden. In het derde kwartaal start een nieuw onderzoek ter voorbereiding op de cao-onderhandelingen voor 2027; de huidige cao loopt eind 2026 af.
.png?height=170&width=170&aspect_ratio=600%3A601)
