Ludwig Göransson

Hoe werd Ludwig Göransson componist?

Göransson groeide op in het Zweedse Linköping en begon al jong met muziek maken. De gitaar werd zijn belangrijkste instrument. Hij studeerde aan het Royal College of Music in Stockholm en vertrok daarna naar Los Angeles, waar hij filmmuziek studeerde aan de University of Southern California. Daar leerde hij regisseur Ryan Coogler kennen. Hun samenwerking begon al tijdens hun studietijd. 

Die ontmoeting bleek bepalend voor hun beide carrières. Göransson schreef de muziek voor Cooglers Fruitvale Station(2013), gevolgd door onder meer Creed (2015), Black Panther (2018), Black Panther: Wakanda Forever (2022) en Sinners (2025). Die langdurige samenwerking geeft Göransson vaak de gelegenheid om al vroeg na te denken over de muzikale identiteit van een film.

In Los Angeles kwam Göransson ook in aanraking met Donald Glover. Göransson schreef muziek voor de sitcom Community, waarin Glover Troy Barnes speelde, en werd vervolgens een belangrijke muzikale samenwerkingspartner van Glover als Childish Gambino. Hij werkte onder meer mee aan diens albums Because the Internet en Awaken, My Love! en aan This Is America. Die combinatie van filmmuziek, hiphop, soul en elektronische muziek is later ook in zijn filmscores terug te horen. 

Wat is de muziekstijl van Ludwig Göransson?

Een vaste Göransson-stijl aanwijzen is niet eenvoudig. Hij zoekt voor ieder project juist naar een eigen klankwereld. Een symfonieorkest kan daarbij een belangrijke rol spelen, maar net zo goed elektronica, gitaar, traditionele instrumenten of ongebruikelijke klankbronnen. Zijn muziek ontstaat vaak vanuit onderzoek naar de plaats, periode of cultuur waarin een verhaal zich afspeelt.

Een goed voorbeeld is Black Panther. Voor de fictieve Afrikaanse wereld Wakanda wilde Göransson niet simpelweg een westers orkest voorzien van enkele 'Afrikaans klinkende' elementen. Hij reisde naar Senegal, werkte daar met onder anderen zanger Baaba Maal en nam plaatselijke muzikanten op. Instrumenten als de talking drum en de Fula-fluit kregen een belangrijke plaats in de score. Later combineerde hij die opnames met een groot westers symfonieorkest. 

Die aanpak leverde een soundtrack op waarin verschillende muzikale werelden naast elkaar bestaan. Traditionele West-Afrikaanse klanken zijn verbonden met Wakanda, terwijl Göransson bijvoorbeeld ook hiphop en elektronische elementen gebruikt bij Erik Killmonger. De muziek voor Black Panther leverde hem in 2019 zijn eerste Oscar voor Beste Originele Muziek op. 

Blokfluiten in The Mandalorian

Ook bij The Mandalorian wilde Göransson niet simpelweg voortbouwen op de bekende symfonische Star Wars-klank van John Williams. Hij ging experimenteren met verschillende instrumenten en kwam uit bij de blokfluit. Vooral de diepe basblokfluit werd bepalend voor het hoofdthema van de serie. 

Die blokfluit combineerde hij met elektronica, percussie en orkest. Daardoor klinkt The Mandalorian tegelijkertijd vertrouwd en heel anders dan de eerdere muziek uit het Star Wars-universum. Göransson heeft zelf gezegd dat vooral het geluid van de basblokfluit uiteindelijk haast synoniem werd met de serie

De muziek van Oppenheimer

Regisseur Christopher Nolan werkte voor het eerst met Göransson aan Tenet uit 2020. Hun samenwerking kreeg een vervolg met Oppenheimer in 2023. In die film moest de muziek niet alleen de omvang van het verhaal ondersteunen, maar vooral voelbaar maken wat er in het hoofd van natuurkundige J. Robert Oppenheimer gebeurt. 

De viool speelt daarin een centrale rol. Göransson werkte daarbij nauw samen met zijn echtgenote, violist Serena McKinney. Een viool kan binnen korte tijd veranderen van warm en romantisch naar gespannen en angstaanjagend, en juist die veelzijdigheid paste volgens Göransson goed bij het innerlijke leven van Oppenheimer. 

Opvallend is ook wat Göransson bewust níet gebruikte. Een traditioneel drumstel liet hij achterwege, omdat hij wilde voorkomen dat de score een te militair karakter kreeg. Voor ritmische effecten gebruikte hij bijvoorbeeld cello's die col legno spelen: de musici tikken dan met het hout van hun strijkstok tegen de snaren.

De soundtrack werd bekroond met onder meer een Golden Globe, Grammy, BAFTA en een Oscar. Voor Göransson betekende Oppenheimer zijn tweede Oscar voor Beste Originele Muziek

Blues als hart van Sinners

Voor Sinners werkte Göransson opnieuw samen met Ryan Coogler. De film speelt zich af in Mississippi in 1932 en bluesmuziek vormt een essentieel onderdeel van het verhaal. Het muzikale uitgangspunt lag Göransson bovendien persoonlijk na aan het hart: hij groeide zelf op met blues en leerde gitaar spelen van zijn vader. 

De gitaar kreeg daarom een centrale plaats in de score. Muziek is in Sinners bovendien niet alleen begeleiding, maar onderdeel van het verhaal zelf. Blues verbindt de personages met hun verleden, hun gemeenschap en eerdere generaties muzikanten. Daardoor lopen songs, uitvoeringen door de personages en Göranssons filmscore voortdurend in elkaar over. 

De score groeide uit tot een van Göranssons meest succesvolle werken. NPO Klassiek volgde de prijzenregen rond Sinners: Göransson won er een Golden Globe en een Grammy voor en in maart 2026 volgde zijn derde Oscar voor Beste Originele Muziek.

Geen traditioneel orkest voor The Odyssey

Na Tenet en Oppenheimer werkte Göransson opnieuw met Christopher Nolan aan The Odyssey (2026), Nolans verfilming van het beroemde heldendicht van Homerus. Ditmaal begon het muzikale experiment met een opvallende beperking: Nolan wilde geen traditioneel symfonieorkest. Göransson moest dus op een andere manier een groots en mythisch geluid zien te creëren. 

Voor de soundtrack keek Göransson naar instrumenten die verbonden zijn met de Griekse oudheid, waaronder de aulos en verschillende soorten lieren. Het doel was echter niet om exact te reconstrueren hoe muziek in de tijd van Homerus geklonken zou kunnen hebben. De oude instrumenten werden gecombineerd met synthesizers, vervormde klanken en metalen percussie, zodat er een wereld ontstond die zowel archaïsch als modern klinkt. 

Wist je dat...

• Göransson zijn opleiding in Los Angeles vond door simpelweg te googelen op de beste school voor filmmuziek? Zo kwam hij terecht bij de Screen Scoring-opleiding van de University of Southern California.
• hij voor Fruitvale Station echte geluiden van het openbaar vervoer in Oakland opnam? Voor Creed ging hij vervolgens naar een boksschool om het geluid van boksers op speedbags als ritmisch materiaal te verzamelen.
• hij naast filmmuziek ook graag eigen, zelfstandige muziek wil maken? In 2024 vertelde hij aan de Zweedse omroep SVT dat hij na jaren in de filmwereld de behoefte voelde om muziek af te maken die hij puur voor zichzelf maakt. 

Lees ook bij NPO Klassiek

• Oppenheimer: de wereld is voorgoed veranderd...
• Nieuwe Filmmuziek Op 4 #116 – Ludwig Göransson: Oppenheimer
• Waarom Sinners kans maakt op een Oscar voor 'Best Original Score'
• Golden Globes uitgereikt; Ludwig Göransson wint met Sinners
• Ludwig Göransson wint Grammy Award voor de soundtrack van Sinners
• Dit zijn alle winnaars van de Oscars 2026